Co to jest stan przedcukrzycowy?1234567

Co to jest stan przedcukrzycowy?

Wed┼éug doniesie┼ä WHO cukrzyca nale┼╝y do czterech najgro┼║niejszych chor├│b , kt├│re ┬ástanowi─ů przyczyn─Ö ┼Ťmierci. Proces chorobowy przebiega jednak wieloetapowo, a dzi─Öki zmianie stylu ┼╝ycia i farmakoterapii cz─Östo jeste┼Ťmy w stanie go powstrzyma─ç. Warto wi─Öc monitorowa─ç poziom glukozy we krwi i podejmowa─ç dzia┼éania profilaktyczne. Szczeg├│lnie alarmuj─ůcy powinien by─ç dla nas tzw. stan przedcukrzycowy. Co dok┼éadnie on oznacza i jak mu przeciwdzia┼éa─ç?

Glukoza pod lup─ů

W┼Ťr├│d stan├│w nieprawid┼éowego poziomu cukru we krwi wyr├│┼╝nia si─Ö hipoglikemi─Ö i hiperglikemi─Ö. Pierwszym z nich (niedocukrzeniem) okre┼Ťla si─Ö zaburzenie, podczas kt├│rego poziom cukru w osoczu spada poni┼╝ej 70 mg/dl i towarzysz─ů temu okre┼Ťlone objawy kliniczne. Nale┼╝y do nich m.in. nadmierne pocenie si─Ö, uczucie g┼éodu, dr┼╝enie mi─Ö┼Ťni, og├│lny niepok├│j, niewyra┼║ne widzenie. Z kolei hiperglikemia (przecukrzenie) to stan, gdy poziom cukru wzrasta ponad prawid┼éow─ů warto┼Ť─ç, tj. ┬á90 mg/dl, co z kolei objawia si─Ö (w zale┼╝no┼Ťci od poziomu glukozy) takimi symptomami, jak np. wzmo┼╝one pragnienie, pocenie si─Ö, gor─ůczka, nadmierne wydalanie moczu, og├│lne os┼éabienie, zmniejszenie ostro┼Ťci widzenia czy zak┼é├│cony proces gojenia si─Ö ran. ┬á┬áPoziom cukru we krwi diagnozuje si─Ö na czczo i bardzo cz─Östo r├│wnie┼╝ 2 godziny po ┼Ťniadaniu. Podwy┼╝szona glikemia czyli przekroczony prawid┼éowy poziomu cukru we krwi mo┼╝e sygnalizowa─ç ┬á┬ástan przedcukrzycowy.

Sygnał S.O.S. czyli stan przedcukrzycowy

Stan przedcukrzycowy (prediabetes) to etap po┼Ťredni mi─Ödzy prawid┼éowym poziomem cukru we krwi a cukrzyc─ů. Stwierdza si─Ö w├│wczas nieprawid┼éow─ů gospodark─Ö glukozy, zaburzon─ů wra┼╝liwo┼Ť─ç tkanek na insulin─Ö (insulinooporno┼Ť─ç) lub obie anomalie wyst─Öpuj─ů r├│wnocze┼Ťnie. Stan przedcukrzycowy znacznie podwy┼╝sza nie tylko ryzyko rozwoju cukrzycy (g┼é├│wnie cukrzycy typu 2), lecz tak┼╝e gro┼║nych powik┼éa┼ä tej choroby. Jednocze┼Ťnie nie daje on na tyle wyra┼║nych objaw├│w, by motywowa─ç do diagnostyki, modyfikacji stylu ┼╝ycia lub podj─Öcia dzia┼éa┼ä leczniczych. W rezultacie nierozpoznana, d┼éugoletnia hiperglikemia powoduje uszkodzenie ┼Ťr├│db┼éonka naczy┼ä, neuropati─Ö i uruchomienie proces├│w chorobowych. Mo┼╝e to prowadzi─ç m.in. do mikro- i makroangiopatii, zwi─Ökszenia ryzyka choroby sercowo-naczyniowej jak r├│wnie┼╝ zaburze┼ä w obwodowym uk┼éadzie nerwowym.

Dieta dla zagro┼╝onych

Jak pokazuj─ů badania, stan przedcukrzycowy stwierdza si─Ö u ponad jednej trzeciej populacji kraj├│w rozwini─Ötych. Odsetek ten stale wzrasta, a do najbardziej nara┼╝onych grup zalicza si─Ö osoby z nadwag─ů, dyslipidemi─ů, nadci┼Ťnieniem t─Ötniczym czy obci─ů┼╝one genetycznie. Progresj─Ö stanu przedcukrzycowego w kierunku cukrzycy mo┼╝na w wielu przypadkach powstrzyma─ç lub op├│┼║ni─ç poprzez zmian─Ö stylu ┼╝ycia. Istotne znaczenie odgrywa przy tym zdrowa dieta (niskot┼éuszczowa, wysokobia┼ékowa i wysokob┼éonnikowa), aktywno┼Ť─ç fizyczna (regularna, cho─ç niezbyt forsuj─ůca) oraz obni┼╝enie wagi cia┼éa. Ju┼╝ sama zmiana sposobu od┼╝ywiania si─Ö, czyli przewaga w diecie bia┼éka, warzyw i ograniczenie w─Öglowodan├│w przy redukcji kaloryczno┼Ťci posi┼ék├│w mo┼╝e prowadzi─ç do cofni─Öcia si─Ö stanu przedcukrzycowego, a tak┼╝e do poprawy wra┼╝liwo┼Ťci na insulin─Ö i zmniejszenia ryzyka sercowo-naczyniowego.

Cynk kontra cukrzyca

Poniewa┼╝ cynk odgrywa bardzo wa┼╝n─ů rol─Ö w procesie syntezie magazynowania i dzia┼éania insuliny. Jest skutecznym ┼Ťrodkiem zaradczym w przypadku zaburze┼ä metabolizmu glukozy. W tym celu warto si─Öga─ç po dost─Öpny od niedawna bez recepty lek Zinkorot. Zawarty w leku Zinkorot orotonian cynku ┬ábierze udzia┼é w transporcie i magazynowaniu insuliny. Zwi─Öksza wra┼╝liwo┼Ť─ç tkanek na ten hormon i wspiera prawid┼éowy poziom glukozy we krwi. Dodatkowo wp┼éywa na obni┼╝enie masy cia┼éa, gdy┼╝ uczestniczy w przemianach metabolicznych lipid├│w, bia┼éek i w─Öglowodan├│w oraz jest wa┼╝nym aktywatorem enzym├│w trawiennych. Niedobory cynku mog─ů objawia─ç si─Ö zaburzeniami w procesach metabolicznych, insulinooporno┼Ťci─ů i dodatkowo spadkiem odporno┼Ťci, co jest bardzo istotne u chorych ze stanem przedcukrzycowym i cukrzyc─ů.

Referencje

  1. E.Otto-Buczkowska, A.Chwalba. Stan przedcukrzycowy ÔÇô to bardzo wa┼╝ny i ci─ůgle nierozwi─ůzany problem! Forum Medycyny Rodzinne, 2017, 11(4):143-148
  2. STRATEGIA PREWENCJI I LECZENIA CUKRZYCY W POLSCE 2015-2025/Mapa potrzeb cukrzycy w Polsce
  3. H.Puzanowska-Tarasiewicz, L.Kuzmicka,M.Tarasiewicz. Funkcje biologiczne wybranych pierwiastk├│w. III. Cynk ÔÇô sk┼éadnik i aktywator enzym├│w, Wy┼╝sza Szko┼éa Kosmetologii i Ochrony Zdrowia w Bia┼éymstoku, Zak┼éad Nauk Chemicznych, kierownik: prof. dr hab. H. Puzanowska-Tarasiewicz, dost─Öp http://www.phytomedica.pl/pdf/cynk.pdf
  4. A G. Tab├ík,CH.Herder, W.Rathmann, E.Brunner, M. Kivim├Ąki, Prediabetes: a high-risk state for diabetes development, www.thelancet.comPublished online June 9, 2012 DOI:10.1016/S0140-6736(12)60283-9, dost─Öp https://lib.semmelweis.hu/sepub/pdf/2012/a22683128
  5. El-Ashmony SMA, Morsi HK, Abdelhafez AM, Effect of zinc supplementation on glycemic control, lipid profile, and renal functions in patients with type II diabetes, Journal of Biology, Agriculture and Healthcare , ISSN 2224-3208 (Paper) ISSN 2225-093X (Online), Vol 2, nr 6, 2012.
  6. B.Katra, Niedocukrzenie(  hipoglikemia) https://www.mp.pl/cukrzyca/sytuacjeszczegolne/65984,niedocukrzenie-hipoglikemia dostęp z dnia 04/10/2019
  7. W P.Kalbarczyk, B.Okopie┼ä, Cukrzyca, Gdzie jeste┼Ťmy? Dok─ůd zmierzamy?, Raport Instytutu Ochrony Zdrowia, 2018, Warszawa, dost─Öp http://www.rpp.gov.pl/raport_cukrzyca_18.pdf